fundacja hereditas Spotkania z Zabytkami Spotkania z Zabytkami
Zarząd | Sprawozdania | Statut 
fundacja hereditas
Dom Ksawerego Konopackiego (tzw. pałacyk Konopackiego)
Praga - moja pasja! Partycypacja praskiej młodzieży w rewitalizacji dzielnicy”

Dom Ksawerego Konopackiego (ul. Strzelecka 11/13) - dom własny założyciela Nowej Pragi - Ksawerego Konopackiego, datowany na drugą połowę XIX w., to jeden z najbardziej charakterystycznych, unikatowych i największych w skali Pragi zabytków architektury mieszkaniowej. Zaprojektowany został przez urodzonego w Warszawie w 1834 r. Aleksandra Jana Woydego. Ksawery Konopacki nie zamieszkiwał „pałacyku” długo. Już w 1881 r. willa stała się własnością księcia gen. Agatona Wachwachowa, w którego rękach znajdowały się także sąsiednie parcele i liczne dobra poza Warszawą. Obiekt przeszedł następnie w posiadanie spółki żydowskich przedsiębiorców - firmy Endelman i Papierny, handlującej drewnem. W 1924 r. budynek (i cała posesja między ulicami Środkową, Strzelecką, Kowalską i Kowieńską) został wykupiony przez magistrat z przeznaczeniem na cele oświatowe. Funkcjonowało tu później przedszkole, a w latach 1934-35 na placu po składach drewna, za willą, wzniesiono gmach szkolny (obecnie: LXXVI Liceum Ogólnokształcące im. Marszałka Józefa Piłsudskiego).

historia obiektu na podst.: S. Patoka, Pałacyk Ksawerego Konopackiego,
„Spotkania z Zabytkami”,
2014, nr 11-12, s. 51-52

Dom Konopackiego - willa w duchu włoskiego neorenesansu - wzniesiony został ok. 1865 r. Na tyłach budynku zlokalizowany był ogród. Dwukondygnacyjny (parter i piętro) obiekt swym dłuższym, aż 11-osiowym bokiem gmach przylega do ulicy Środkowej. Na elewacji tej zachowany jest szczątkowo skromny wystrój: opaski okienne. Pierwotnie nad oknami obu tych kondygnacji znajdowały się trójkątne naczółki (widoczne na zamieszczonej niżej rycinie z 1867 r.). Jednym z krótszych boków willa przylega do ulicy Strzeleckiej. Kompozycja elewacji od tej strony jest szczególnie interesująca: na wysokości piętra elewację urozmaicają dwie konchowe wnęki, dodatkowo podkreślone od góry okulusami. Oś środkową akcentuje na wysokości piętra żeliwny balkon, a powyżej - w ścianie trójkątnego szczytu - okno termalne. Wnętrza parteru i piętra podzielone są na pokoje skomunikowane korytarzami i klatkami schodowymi. Niestety, wystrój ani detal architektoniczny wnętrz obiektu w zasadzie nie zachował się - pozostałości drewnianych posadzek istnieją dziś tylko fragmentarycznie, w bardzo złym stanie, częściowo zachowane są drewniane balustrady schodów na klatach schodowych, ciekawym reliktem są drewniane okiennice.

Podczas konsultacji społecznych w 2011 r. mieszkańcy zdecydowali o przeznaczeniu obiektu na placówkę kulturalno-oświatową. Zgodnie z planami w domu Konopackiego powstanie dom kultury.

Zobacz dodatkowe materiały o domu Ksawerego Konopackiego na portalu projektu "Praga - moja pasja!": http://www.fundacja-hereditas.pl/pragamojapasja/dom-ksawerego-konopackiego